Τι σημαίνει ψυχική εξέλιξη;
Ψυχική εξέλιξη είναι η βελτίωση, το επόμενο στάδιο, γεγονός ή συμβάν, ένα γεγονός που εξαρτάται από προηγούμενο γεγονός. εξαρτημένο γεγονός από προηγούμενο γεγονός. Έρευνες υποστηρίζουν πως 1 στα 7 παιδιά παιδικής και εφηβικής ηλικίας έχουν κάποιο ψυχολογικό πρόβλημα, όπως:
- προβλήματα στην επικοινωνία και στη γλώσσα,
- ελλειμματική προσοχή
- υπερκινητικότητα
- τικ,
- ενούρηση,
- προβλήματα προσαρμογής,
- προβλήματα διαγωγής,
- συναισθηματικά προβλήματα,
- ψύχωση.
Αυτά τα προβλήματα δημιουργούνται είτε από γενετική προδιάθεση είτε από προβληματικό περιβάλλον (π.χ. σπίτι, σχολείο κλπ), είτε από συνδυασμό και των δύο.
Επειδή το φυσιολογικό και το προβληματικό καμιά φορά είναι δυσδιάκριτα, είναι καλό να πούμε πως κάποιοι φόβοι και προβλήματα είναι φυσιολογικά και μερικές φορές αναγκαία στην ομαλή ανάπτυξη του παιδιού. Για αυτό είναι καλό να γνωρίζουμε την ομαλή ανάπτυξη των παιδιών, π.χ. Πως μέχρι και την ηλικία των 4 ετών το παιδί δεν έχει την νοητική ικανότητα να καταλάβει πως οι άλλοι σκέπτονται διαφορετικά από αυτό, ενώ μέχρι την ηλικία των 7 ετών, το παιδί δεν έχει δυνατότητα ανάληψης ευθυνών. Η φροντίδα των γονέων δεν χρειάζεται να είναι τέλεια, αλλά αρκετά καλή, που σημαίνει οι γονείς να προσαρμόζονται στις ανάγκες του παιδιού, να κατεβαίνουν στο επίπεδό του, όμως και ομαλά να το εισάγουν στην πραγματικότητα και στους περιορισμούς που αυτή έχει, για να μπορέσει το παιδί να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της πραγματικότητας, να αποκτήσει ταυτότητα και να έχει ουσιαστικές σχέσεις με συνανθρώπους.
Η διαπαιδαγώγηση του παιδιού ξεκινά από την κύηση
Κατά την κυοφόρηση και τους πρώτους μήνες ζωής, για τις παθήσεις του παιδιού ευθύνεται αποκλειστικά η μητέρα και για να αποφευχθούν τα προβλήματα και να βοηθηθεί η καλή ανάπτυξη του παιδιού, η μητέρα που κυοφορεί ή μόλις γέννησε πρέπει να βρίσκεται σε συνεχή γαλήνη.
Έχει αποδειχτεί πως ο θηλασμός είναι από τα πιο σημαντικά πράγματα για το παιδί γιατί ενθαρρύνει την νοητική, ψυχολογική και συναισθηματική ανάπτυξη του παιδιού με θετική συνέπεια για όλη την παιδική και εφηβική ηλικία, ενώ αν λείπει ο θηλασμός το παιδί μεγαλώνει με ψυχολογικές ελλείψεις.
Στη βρεφική ηλικία η ανάπτυξη του ψυχισμού ξεκινά : μέσω της σχέσης που αναπτύσσει το βρέφος αρχικά με την μητέρα και έπειτα με τον πατέρα, για αυτό πρέπει να υπάρχει συναισθηματική σταθερότητα, και ο απογαλακτισμός να γίνει ομαλά και σταδιακά. Δηλαδή στην ηλικία εώς 12 μηνών, αν οι γονείς είναι σταθερά παροχείς τροφής, ζεστασιάς και ασφάλειας, το παιδί μαθαίνει να κατέχει την ελπίδα.
ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΑΠΟ 1 ΕΤΩΝ ΕΩΣ ΕΝΗΛΙΚΗ ΖΩΗ
Παράγοντες από 1 ετών έως την ενήλικη ζωή
- Στην ηλικία των 1 εώς 3 ετών αν οι γονείς ενθαρρύνουν την αυτονομία το παιδί αποκτά την ικανότητα να χειρίζεται μόνο του τα προβλήματά του και αποκτά την δύναμη της θέλησης.
- Στην ηλικία 3 εώς 6 ετών αν οι γονείς ενθαρρύνουν την διάθεση του παιδιού να παίρνει πρωτοβουλίες καθώς το βοηθούν να κάνει ρεαλιστικές και κατάλληλες επιλογές, το παιδί αναπτύσσει την πρωτοβουλία και ανεξαρτησία στο να σχεδιάζει και να πραγματοποιεί δραστηριότητες με συνέπεια να αποκτά το άισθημα του σκοπού στη ζωή του.
- Από τα 6 εώς τα 12 αν το παιδί ενθαρρύνεται να κάνει πράγματα και επιβραβεύεται για τις επιτεύξεις του, γίνεται επιμελής και αποκτά το αίσθημα την επάρκειας, ικανότητας και αυτοπεποίθησης.
- Απο τα 13 εώς τα 19 χρόνια οι έφηβοι πλέον παλεύουν να αποκτήσουν ταυτότητα, την δυνατότητα να βάζουν όρια, να δεσμευτούν σε μια κατεύθυνση της ζωής τους, να ισορροπήσουν μεταξύ του τι έχω και τι θα κάνω με αυτό. Επίσης να απαντήσουν στην εσωτερική τους ερώτηση: ποιος είμαι και τι κάνω στη ζωή μου.
- Γιαυτό ψάχνουν έναν ρόλο στην ζωή τους που να περικλείει την φιλοσοφία της ζωής τους, να είναι ξεκάθαρος ρόλος, να είναι δική τους επιλογή, να νιώθουν ότι ανήκουν κάπου και να δεσμευτούν με πάθος πίστη και αφοσίωση σε αυτό τον σκοπό.
- Γι’ αυτό μια ξεκάθαρη και χωρίς μπερδέματα και αντιφάσεις ταυτότητα και ιδεολογία θα τους χαρίσει τη βάση για την ψυχολογική ισορροπία ολόκληρης της ζωή τους.
- Ένα σημαντικό εύρημα ερευνών για την ψυχική υγεία των παιδιών, είναι το γεγονός πως μια ομαλής και σταδιακή απεξάρτηση και αυτονομία από το παιδί βοηθούν την ανάπτυξη του παιδιού και πως όσο πιο πολύ οι γονείς μιλούν στο παιδί και όσο λιγότερο αυτό βλέπει τηλεόραση, ευνοείται η ανάπτυξη της ομιλίας και των ψυχοκοινωνικών του δεξιοτήτων.
ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ ΜΕΤΑΞΥ ΓΟΝΙΩΝ
Ισορροπία μεταξύ γονιών
Επίσης κάτι ακόμα πιο σημαντικό είναι η ισορροπία των γονέων και η χρησιμοποίηση της ισορροπίας (ο χρυσός κανόνας) στη διαπαιδαγώγηση των παιδιών τους. Η ισορροπία των γονέων και η χρησιμοποίηση της ισορροπίας (ο χρυσός κανόνας), είναι κάτι που παίζει ιδιαίτερο ρόλο στη διαπαιδαγώγηση των παιδιών τους. Δηλαδή π.χ. ενώ ο υπερβολικά πολύς έλεγχος του παιδιού προκαλεί φοβίες, άγχη, χαμηλή αυτοεκτίμηση και κατάθλιψη, ο υπερβολικά λίγος έλεγχος προκαλεί αρνητισμό, επιθετικότητα και ανυπακοή, γι’αυτό το παιδί μεγαλώνει ομαλά όταν χρησιμοποιείται η ισορροπία και τα δίκαια όρια στην διαπαιδαγώγηση.
Επίσης ευεργετικά λειτουργεί για το παιδί η ισορροπία μεταξύ πολλής και λίγης προστατευτικότητας, πολλής και λίγης επιβράβευσης, πολλής και λίγης προσοχής, πολλών και λίγων απαγορεύσεων, πολλής και λίγης γονικής εμπλοκής στα θέματα του παιδιού, πολλής και λίγης δυνατότητας συναισθηματικής έκφρασης.
Ιδιαίτερα σημαντική. Επίσης σημαντικό Ζωτικής σημασίας είναι και η ίση κατανομή της προσοχής των γονέων μεταξύ των παιδιών, για να αποφεύγονται τα μαλώματα και οι ζήλιες μεταξύ αυτών. Η αρετή της ισορροπίας που βάζουν οι γονείς σε όλες τις διαστάσεις της ζωής του παιδιού τους μαθαίνει στο παιδί να ισορροπεί στην ζωή του, να μην νιώθει μπερδεμένο, με συνέπεια να μην έχει ψυχολογικά προβλήματα και να μεγαλώσει υγιές και έτοιμο για την κοινωνία.
Το περιβάλλον και ο ρόλος του στην ανάπτυξή του βρέφους
Το περιβάλλον όπου μεγαλώνει το βρέφος διαδραματίζει σημαντικό ρόλο για τη νοητική και γλωσσική του ικανότητα καθώς,
- εξασφαλίζει την ποσότητα όπως και την ποικιλία των ερεθισμάτων που δέχεται το βρέφος,
- έπειτα η ποικιλία και η πολυπλοκότητα των ερεθισμάτων που δέχεται το βρέφος είναι αυτό που καθορίζει το επίπεδο της μαθησιακής ωριμότητας του παιδιού,
- δίνει τη δυνατότητα στο βρέφος να επενεργεί στα πράγματα και να τα χειρίζεται ελεύθερα,
- οι ενέργειες του παιδιού βρίσκουν ανταπόκριση στη συναναστροφή του με το περιβάλλον.
Αλληλεπίδραση του βρέφους με τα πρόσωπα του περιβάλλοντος
Πρωταρχική σημασία για την ανάπτυξη του παιδιού έχει εξίσου το είδος της αλληλεπίδρασής του με τα πρόσωπα του περιβάλλοντος. Υψίστης σημασίας Σημαντικό ρόλο λοιπόν στην ανάπτυξη του παίζει όχι μόνο η παρουσία του γονέα αλλά και η στάση του απέναντι στις πρώτες προσπάθειές του για εξερεύνηση του περιβάλλοντος, οι ευκαιρίες που του παρέχονται για επιτεύγματα όσο και η ικανοποίηση που του δείχνουν στις ικανότητές του.Όσο για τη γλωσσική του ικανότητα, οι γονείς πρέπει να γνωρίζουν ότι επηρεάζουν θετικά το παιδί τους με πολλούς τρόπους: η ομιλία, η ανάγνωση- αφήγηση ιστοριών, περιγραφή προσωπικών βιωμάτων, προφορικές εξηγήσεις και ερμηνείες που δίνονται σε ερωτήσεις του παιδιού.
Το άρθρο συντάχθηκε από τον Εγγεγραμμένο Σχολικό Ψυχολόγο, Χάρης Αντωνίου/Εγγεγραμμένος Εκπαιδευτικός Σχολικός Ψυχολόγος